Bu çalışmada, hicrî üçüncü asır münekkitlerinden Ali b. el-Medînî ve İlelü'l-hadîs ve ma'rifetü'r-ricâl ve't-târîh adlı eseri merkeze alınmıştır. Öncelikle İbnü'l-Medînî'nin hayatı, rıhleleri, hoca ve talebeleri incelenmiştir. Böylece müellifin bağlı bulunduğu ilmî gelenek ve or…
ال مندوحة للباحث يف اللغة العربية من الوقوف ىلع القرآن الكريم، ذروة ابلالغة وأرفعها، وال غرو يف ذلك ً ألنه الكم اهلل، من جهود العلماء اذلين ما برحوا ينهلون من معينها وافرا ً وذلا فقد القت ابلالغة القرآنية حظا دوها َّ الصايف إىل أن رسموا حدودها وقع ، أتاح ملن بعدهم رؤية معاملها ود ً ف…
Hanefî mezhebi tarihinde önemli bir yere sahip olan Burhânüşşerîa'nın Vikâyetü'r-rivâye fî mesâili'l-Hidâye' si, Mevsılî'nin el-Muhtâr li'l-fetvâ' sı, İbnü's-Sââtî'nin Mecmau'l-bahreyn ve mülteka'n-neyyireyn ve Nesefî'nin Kenzü'd dekâik' indeki birbirleri arasındaki farklı terci…
Bu çalışma Osmanlının son döneminde kurulan Nakşibendî-Hâlidîliğin Hazneviyye kolu hakkındadır. Hazneviyye şeyhlerinin hayatları, eserleri, halifeleri, müridleri, fikirleri ve tasavvufî görüşlerinin ele alındığı çalışmamızda, nihai olarak Hazneviyye medresesinde yetişen sûfîleri…
Hulefâ-i Râşidîn dönemi, Hz. Peygamber (sav) döneminden sonra Müslümanların öğrenmek için çokça çaba sarf ettiği ve kendilerine örneklik buldukları bir dönemdir. Ashabın en önde gelenlerinden olan ilk dört halife döneminde yaşanan siyasi olaylar, İslam dünyasını günümüze kadar e…
Toplumsal bellek çalışmaları II. Dünya savaşı sonrası sosyal bilimler yazınında gittikçe artan bir popülerliğe kavuşmuştur. Ortaya konan eserler incelendiğinde bu çalışmaların trajedi ve yas merkezli oldukları görülmektedir. İnsan ve toplum hafızasının yaşanmış olan olumsuz olay…
Bu çalışmada, hicrî sekizinci asırda yaşamış, İslâm ilimlerinin farklı alanlarında eser vermekle birlikte daha çok hadisçiliğiyle tanınmış İbn Receb elHanbelî’nin Fethu’l-Bârî isimli Buhârî şerhi incelenmiştir. Araştırmamızın birinci bölümünde İbn Receb’in el-Hanbelî’nin yaşadığ…
Ahîlik, Ahî Evren’nin kurucusu olarak bilindiği, Orta çağ İslam dünyasında görülen Fütüvvet Teşkilatı ile serüveni başlayan dinî ve içtimaî bir teşkilattır. XIII.Yy’da Anadolu’da Selçuklu Devleti’nin dinamiklerinden biri olmakla beraber, Osmanlı Devleti’nin kurulmasında da payı …
İslam dini, huzuru, hoşgörüyü, saygıyı ve sevgiyi öngörür. İslamiyet; özünde bu güzellikleri barındırarak iyiliklerin, saygının ve insan olmanın kapısını sonuna kadar açmıştır. İslamiyeti gönülden benimseyen peygamberler ve onların yolunu takip eden din âlimleri dinin her alanda…
Bu çalışmanın konusu VIII. asrın önde gelen İslâm âlimlerinden olan İbn Receb el-Hanbelî'nin hayatını ve tefsirdeki metodunu inceleyip tespit etmektir. İbn Receb el-Hanbelî yaşadığı dönemdeki ihtilaflardan mümkün mertebe uzak durmaya çalışmış ve Müslümanların kendilerini ahirete…
Sünnet, mana ve muhtevasını vahyin belirlediği, İslam’ın tebliğ, tebyin ve tatbik seyrinin tabiî sonucu, fıtrat ve dinin müşterek zeminidir. İslam’ı yaşayış biçimine istikamet olan sünnet, boyutları aşan derinlik, genişlik ve muhtevası ile dinin aslını teşkil etmektedir. Nasları…
Yaratma, kavram ve içerik olarak önemli bir arka plana sahiptir. Hem yaratıcı hem de alem açısından ele alındığında da bu önemi korumaktadır. Dil yönünden zengin bir hazineye sahip olan Arapçanın yaratma kavramına karşılık gelen birçok kullanımı bulunmaktadır Bu çalışmamızda yar…
Hikmet kelimesi Arapça “َ َك َم َح” kökünden türemiştir. “َ َك َم َح” fiili bir şeyi ıslah amaçlı men etmek, alıkoymak, sakındırmak, zabt etmek, tutmak gibi anlamlara gelir. Istılahta ise geniş bir kavramsal çerçeveye oturur. Eşyanın/varlığın hakikatini bilmek ve gereği ile amel etmek, …
Bu çalışmada müminlerin son derece arzu ettikleri ve inanç esaslarından biri olan cennet hayatının, itikatta mezhep imamı olan Ebû Mansûr el- Mâtürîdî‟nin Te‟vîlâtü‟l-Kur‟ân adlı eserinde cennet hayatı ile ilgili âyetlere getirdiği yorumlar değerlendirilmiştir. Çalışma iki bölüm…
Buhârî’nin (ö. 256/870) el-Câmi‘u’s-sahîh’ inin ilk şârihlerinden Endülüslü Mâlikî Mühelleb b. Ebî Sufre (ö. 435/1044), hadis şerh literatürünün temel kaynaklarındandır. Hadislerden hayatın her alanına dair hüküm istinbat etmeye dayalı şerh anlayışı ve içtihada verdiği önemle ta…
İslâmî ilimlerin pek çok sahasında yetkin bir alim olan Muhammed İbn Cerîr etTaberî’nin Câmiu’l-Beyân an Te’vîli Âyi’l-Kur’ân adlı eseri, özellikle Taberî’nin tefsirle ilgili kendisine ulaşan bilgileri büyük bir ilmî hassasiyetle ve senetleriyle kaydetmesi yönüyle dikkat çeker. …
Ahlak, tarihi süreçte bütün toplumları ve fertleri ilgilendiren bir konu olmuştur. Bu tarihi süreç içerisinde ahlak anlayışlarının farklı olması, ahlak düşünürlerinin yaşadıkları zaman ve mekân, siyasi durum, bilgi kaynakları, dünya görüşleri, ilmi, fenni, örf ve adetlerinden ka…
Zafer Ahmed Osmânî Tânevî ve Hadisçiliği başlıklı çalışmamız giriş iki bölümden oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırmanın amacı ve önemi, kapsamı, metodu ve kaynaklan zikredilmiştir. Çalışmamızın birinci bölümünde Zafer Ahmed Osmânî Tânevî’nin hayatı ve ilmi şahsiyetine dair bil…
Mu‘tezile inanç esasları, aynı isimle İbâdiyye inanç esasları arasında bulunmaktadır. İsmen olan bu benzerlik, söz konusu inanç esaslarına yüklenen anlamlar noktasında İbâdiyye ve Mu‘tezile’nin görüşlerini ele almayı ve aralarındaki ilişkiyi ortaya koymayı gerektirmektedir. Bu ç…